← Kennisbank
IB & aftrekposten29 mei 2026

Zelfstandigenaftrek en startersaftrek in 2026: wat krijg je nog?

De zelfstandigenaftrek wordt verder afgebouwd: €1.200 in 2026 (was €2.470 in 2025). Plus de startersaftrek (€2.123, max 3 jaar) en de mkb-winstvrijstelling (12,7%). Hoeveel scheelt dit netto?

De ondernemersaftrek is de belangrijkste fiscale faciliteit voor zzp'ers in box 1 — en hij wordt al jaren stelselmatig afgebouwd. Hier de stand van zaken voor 2026, met concrete rekenvoorbeelden zodat je kunt zien wat het netto voor je betekent.

Zelfstandigenaftrek 2026: €1.200

Een vast aftrekbedrag dat je in mindering brengt op je winst voor je IB. Voor 2026 is het bedrag opnieuw fors afgebouwd — van €2.470 in 2025 naar €1.200:

| Jaar | Zelfstandigenaftrek | | --- | --- | | 2022 | €6.310 | | 2023 | €5.030 | | 2024 | €3.750 | | 2025 | €2.470 | | 2026 | €1.200 | | 2027 (verwacht) | €900 |

De zelfstandigenaftrek is sinds 2020 vrijwel jaarlijks verlaagd: €3.750 (2024) → €2.470 (2025) → €1.200 (2026). In 2027 zakt hij verder naar €900 — het eindpunt van de versnelde afbouw. Reken er niet op dat dit bedrag stabiel blijft.

Voorwaarde: het urencriterium

Je krijgt de zelfstandigenaftrek alleen als je voldoet aan het urencriterium:

  • Minimaal 1.225 uur per jaar besteed aan je onderneming.
  • Tellen mee: directe werktijd, acquisitie, administratie, vakgerichte studie, ondernemerschapszaken (boekhouding, belasting), netwerken voor je vak, reistijd naar klanten.
  • Tellen niet mee: vakantie, ziekte, privétijd, vrijwilligerswerk.

1.225 uur is ongeveer 24 uur per week als je 51 weken werkt — of 35 uur per week als je 35 weken werkt (rest vakantie). Het hoeft niet gelijkmatig verdeeld te zijn.

Bewijslast

Bij een controle moet jij aantonen dat je het urencriterium haalt. Een urenadministratie is geen wettelijke eis, maar wel sterk aanbevolen. Praktisch:

  • Een eenvoudige tijdregistratie per week — wat heb je gedaan, hoeveel uur.
  • Backup uit je agenda, e-mail, projectmanagementtools.
  • Factuuradministratie als ondersteuning (factuur van 40 uur klantwerk is bewijs voor 40 uur).

Wie minder dan 24 uur per week aan zijn onderneming besteedt, komt vrijwel zeker tekort. Wees voorzichtig met deeltijd-zzp combineren met loondienst — daar is het urencriterium een hoge drempel.

Startersaftrek 2026: €2.123

Bovenop de zelfstandigenaftrek. Voor "starters" — wat hier betekent:

  • Je had in de 5 voorafgaande jaren niet meer dan 1 keer zelfstandigenaftrek.
  • Je hebt in deze 5 jaar maximaal 3 keer startersaftrek gekregen.

Dus: tijdens je eerste vijf jaar als IB-ondernemer mag je drie van die jaren €2.123 extra aftrekken — bovenop de zelfstandigenaftrek.

Het bedrag is in 2026 onveranderd. Wel afhankelijk van toekomstige hervormingen, dus niet vanzelfsprekend dat dit zo blijft.

mkb-winstvrijstelling 2026: 12,7%

Nadat je de zelfstandigenaftrek (en eventueel startersaftrek) hebt afgetrokken, mag je 12,7% van wat overblijft opnieuw aftrekken. Dat heet de mkb-winstvrijstelling. Voor 2026 is het tarief van 13,31% verlaagd naar 12,7%.

| Jaar | mkb-winstvrijstelling | | --- | --- | | 2024 | 13,31% | | 2025 | 13,31% | | 2026 | 12,7% |

Rekenvoorbeeld: winst €40.000

Stel: je hebt €40.000 winst uit onderneming (omzet excl. BTW minus zakelijke kosten). Je voldoet aan het urencriterium en bent in jaar 2 van je ondernemerschap.

Winst                                  €40.000
-/- Zelfstandigenaftrek                € 1.200
-/- Startersaftrek                     € 2.123
Winst na ondernemersaftrek             €36.677
-/- mkb-winstvrijstelling (12,7%)      € 4.658
Belastbaar inkomen Box 1               €32.019

Op €32.019 belastbaar inkomen betaal je in 2026 (eerste schijf 35,82%):

  • Bruto IB Box 1: ≈ €11.469
  • Algemene heffingskorting + arbeidskorting (geschat): −€7.500
  • Netto IB: ≈ €3.969

Zonder zelfstandigenaftrek + startersaftrek + mkb-vrijstelling zou je IB-grondslag €40.000 zijn geweest, en je netto IB ≈ €6.800. Verschil: ruim €2.800 per jaar netto in je zak — en dat verschil krimpt naarmate de zelfstandigenaftrek verder afbouwt.

Bij Stipto rekent de IB-schatting deze aftrekposten automatisch mee — afhankelijk van of je urencriterium aan staat en hoeveel jaren startersaftrek je hebt gebruikt.

Waar zit het risico voor de toekomst?

Twee zaken om in de gaten te houden:

  1. Verdere afbouw zelfstandigenaftrek: na €1.200 in 2026 zakt hij naar €900 in 2027 — de richting is alleen maar omlaag.
  2. Mogelijke afschaffing mkb-winstvrijstelling: in de afgelopen jaren is er fors gediscussieerd over verlaging, of zelfs volledige afbouw. Een paar tienden van een procent per jaar minder is realistisch om mee te rekenen.

Tegelijk: een AOV-aftrekplafond, urencriterium-tweaks, en (volgens commissie-Borstlap) een herwaardering van het hele zelfstandigen-fiscaal-regime liggen op tafel.

Praktische tips

  1. Houd vanaf januari een tijdregistratie bij — zelfs als je 1.500+ uur denkt te halen. Bewijslast bij controle.
  2. Check elke 4 maanden of je op koers ligt — dan kun je nog bijsturen.
  3. Bij ziekte of zwangerschap kunnen uren verloren gaan; check of een speciale regeling van toepassing is.
  4. Combineer je zzp-werk met loondienst? Tel je loondienst-uren niet mee. En bedenk: 1.225 uur ondernemerschap bovenop een fulltime baan is praktisch zeer moeilijk geloofwaardig te maken.

Bedragen voor 2026 zijn gebaseerd op de Miljoenennota en huidige wetgeving. Toekomstige bedragen kunnen wijzigen als gevolg van politieke besluiten. De IB-schatting in Stipto is informatief, geen fiscaal advies — voor je definitieve aangifte volg je de berekening van Mijn Belastingdienst of je accountant.