Bruto vs. netto als zzp'er — wat houd je écht over?

Voor wie van werknemer naar zzp'er gaat is "bruto" en "netto" plots iets heel anders dan op je loonstrookje. Als werknemer was bruto je salaris en netto wat er op je rekening kwam. Als zzp'er gaat het over omzet versus besteedbaar inkomen, en daar zitten zes stappen tussen. Dit artikel loopt ze allemaal door — met concrete cijfers voor 2026.

De pijplijn in één blik

Van bruto naar netto in zes stappen:

1. Omzet (excl. BTW)
2. − Zakelijke kosten
3. = Winst uit onderneming
4. − Ondernemersaftrek (zelfstandigenaftrek + eventueel startersaftrek)
5. − mkb-winstvrijstelling (12,7%)
6. = Belastbaar inkomen Box 1 → tarief Box 1 − heffingskortingen
7. − Te betalen IB en premies uit je winst
8. = Netto besteedbaar inkomen

Voor een zzp'er met €60.000 omzet, €5.000 kosten en urencriterium gehaald in 2026 ziet het er ongeveer zo uit:

| Stap | Bedrag | | --- | ---: | | Omzet | € 60.000 | | − Kosten | − € 5.000 | | Winst uit onderneming | € 55.000 | | − Zelfstandigenaftrek | − € 1.200 | | − mkb-winstvrijstelling (12,7% van €53.800) | − € 6.833 | | Belastbaar inkomen Box 1 | € 46.967 | | IB en premies (schijven, afgerond) | + € 16.825 | | − Heffingskortingen (indicatief) | − € 6.300 | | Te betalen IB | ≈ € 10.525 | | Netto besteedbaar inkomen | ≈ € 44.475 |

Effectief tarief over je winst: ongeveer 19%. Doe de berekening voor je eigen cijfers met de bruto-netto calculator.

Wat valt mee, wat tegen

De ondernemersaftrek + mkb-vrijstelling — wat meevalt

Voor een werknemer met €55.000 brutoloon is het belastbare inkomen ook ongeveer €55.000 (na pensioenpremie iets minder). Een zzp'er met dezelfde winst betaalt belasting over €46.967 — ruim €8.000 lager belastbaar door aftrek en vrijstelling. Dat is de fiscale "korting" die zzp'erschap krachtig maakt.

Heffingskortingen — wat ook meevalt

Algemene heffingskorting + arbeidskorting samen maken het belastbare belastingbedrag lager. Voor onze voorbeeld-zzp'er bedragen die samen rond de €6.300. Pas op: ze lopen af naarmate je meer verdient — boven ongeveer €76.000 belastbaar zijn ze flink lager.

Premies volksverzekeringen — wat tegenvalt

Het Box 1-tarief van 36% – 37% lijkt mild, maar daarin zitten de premies volksverzekeringen verstopt: AOW, Anw en Wlz. Werkenden boven 67 betalen geen AOW-premie meer, daarom geldt voor hen een veel lager tarief in de eerste schijf. Voor jou: dat 36%-tarief is inclusief je AOW-opbouw.

Geen vakantiegeld, geen 13e maand, geen pensioen — wat écht tegenvalt

Werknemers krijgen 8% vakantiegeld bovenop hun bruto, plus vaak 8% 13e maand. Een werkgever betaalt daarnaast ~12% van het brutoloon aan pensioen. Die kostenpost zit nergens in je IB. Reken het netto-bedrag dat je hierboven ziet eerst af tegen die ~25% buffer die een werknemer in zijn arbeidsvoorwaarden heeft.

Verschil met loondienst — eerlijke vergelijking

zzp'ers met €55.000 winst ≈ werknemer met €68.000 brutoloon, als je het zzp-netto corrigeert voor de zelf-opbouw van vakantiegeld, pensioen en AOV. Onder dat brutoloon werk je netto minder lonend dan in loondienst.

| Item | zzp'er (winst €55k) | Werknemer (bruto €68k) | | --- | ---: | ---: | | Bruto / winst | € 55.000 | € 68.000 | | Pensioenpremie WG | — | ~€ 8.000 | | Vakantiegeld | — (zelf 8% reserveren) | + € 5.440 | | Netto besteedbaar | ≈ € 44.300 | ≈ € 45.500 | | AOV verzekerd? | nee (zelf €2-5k/jaar) | meestal ja |

De zzp'er móét zelfgeregeld vakantiegeld, pensioen en AOV inkopen om gelijk uit te komen. Doe je dat niet, dan ben je netto rijker maar risicovoller.

Wat het Stipto-dashboard hieruit haalt

In Stipto loopt deze hele pijplijn automatisch met je facturen en kosten mee. Je ziet maandelijks bijgewerkt:

• Verwacht netto besteedbaar inkomen voor dit jaar
• Maandelijkse reservering voor IB (zodat de aanslag geen verrassing wordt)
• Maandelijkse reservering voor BTW
• Aanbevolen reservering voor vakantiegeld

Dat is het verschil tussen "een calculator invullen op 1 mei en hopen dat het uitkomt" en "elke week weten waar je staat".

Aan de slag

Reken eerst je eigen situatie door:

Wil je weten welk uurtarief je moet vragen om een bepaald netto te halen? Gebruik dan de uurtarief calculator — die draait het sommetje hierboven om.

Voor de details van de aftrekposten: lees zelfstandigenaftrek en startersaftrek 2026. Voor wat er in Box 1 hoort versus Box 3: Box 1 vs Box 3 voor zzp'ers.

De bedragen in dit artikel zijn voor 2026, voor een zzp'er onder de AOW-leeftijd, zonder fiscaal partner met eigen inkomen, zonder eigen woning of hypotheekaftrek. Jouw werkelijke aanslag kan afwijken door persoonlijke Box 1-posten. Geen fiscaal advies — raadpleeg een belastingadviseur of de Belastingdienst.